Rize Müze Müdürlüğü

KALELER

KALELER

               
          

             Bilindiği üzere Doğu Karadeniz coğrafi yapısı nedeniyle oldukça engebeli ve dağlık bir yapıya sahiptir. Bölgemizde yüksek, ulaşımı zor olan kayalıklar çok sayıdadır. Önceki dönemlerde yaşayan insanlar da bunun farkında olduğu için ulaşımı zor olan her yere bir kale yapmıştır. Bu nedenle bölgemizde çok sayıda kale yapısına rastlamaktayız.

            Bu kalelerin çoğunluğu, içinde belli sayıda asker bulunduran, karakol ya da küçük garnizon görevi için yapılmış ve stratejik noktalara yerleştirilmiş kalelerdir. Çamlıhemşin’de bulunan Zil Kale ve Kale-i Bala bu kalelere örnek teşkil etmektedir. Rize Kale’si ise şehrin konut, ticaret askeri garnizon ve yönetim bölümlerini birkaç aşamada çevreleyen geniş kapsamlı kalelerdendir.

 

Rize Kalesi: Rize kalesi İç Kale, Orta Kale  ve Aşağı Kale olmak üzere üç bölümden oluşmaktadır. İç kale korunaklı, doğal bir yükseltinin üzerine kurulmuştur. Kalenin şehrin limanını ve doğu yolunu gören bir mevkide kurulmuş olması bu iki güzergahın önemini vurgulamaktadır.

I.Iustinianos Sasanilere karşı Arami bölgesini ve Kafkaslara açılan kara yolunu kontrol altında tutmak istediği için Rize Kalesini güçlendirme yoluna gitti. Bu nedenle I. Iustinianos’un kaleyi sıfırdan kurmadığı, önceden var olan bir kaleyi tahkim ettirdiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle Rize Kalesinin M.S. 527 yılından önce yapıldığı düşünülmektedir.

 

 

 

             

Zil Kale: Çamlıhemşin İlçesi, Zil Kale Köyünde, eski kervan yolu üzerinde yer almaktadır. İç kale, orta ve dış surlardan oluşmaktadır. Kalenin yapımına  Justinianus I (527-565) zamanında başlanmış olup, ne zaman bitirildiği bilinmemektedir. Bölgedeki Ortaçağ Kaleleri ile benzerlik göstermektedir.

 

 

  • zil kale


 
 
Kale-i Bala ( Varoş kale ) Çamlıhemşin İlçe merkezine . uzaklıktadır. Hisarcık Köyü sınırları içinde,  Fırtına Deresinin kaynağına yakın bir noktada hakim bir tepede kurulmuştur. Yazılı kaynaklarda Varoş Kale olarak da geçmektedir. Araştırmacılara göre Kale-i Bala  M.Ö. 300 yılında bölgede hakim olan İranlılar tarafından yaptırılmıştır.
   
 
 
  • kale-i bala iç kule
 
 

 
   Kız Kalesi:Pazar  İlçe merkezinin batısında küçük bir ada üzerinde inşa edilmiştir. kare bir plana sahiptir. Düzgün kesme taştan yapılmıştır. Girişi batı yönündedir. Güneyindeki duvarlar yıkılmıştır. Sağlam kalan duvarlarında mazgal pencereleri ve yuvarlak kemerli üst kat pencereleri yer almaktadır. 13-14. y.y.’ larda inşa edilen kule Osmanlı Döneminde de onarılarak kullanılmıştır.   

   

                      RESTORASYON ÖNCESİ                                                                                       

 

                                                                                                                                                   RESTORASYON SONRASI

 

Ciha Kalesi: Pazar İlçesinde sahilden içerde, Yücehisar Köyünde bulunmaktadır. Hemşin Deresinin doğusunda bulunan kale 13-14. y.y.’larda inşa edilmiştir.  Dairesel bir plana sahiptir. Kalenin giriş kapısı  kuzey doğusundadır ve  iki kule ile desteklenmiştir. Ortada ise yine daire planlı bir kule daha vardır. Gözetleme ve haberleşmeyi sağlama amaçlı kullanıldığı  düşünülmektedir.